Andere haarziekten
Hoofdhaar, belangrijk voor het individu.
Het hoofdhaar is naast de gezichtsuitdrukking en het postuur van de mens één van de meest opvallende kenmerken. Het haar wordt ook wel een natuurlijk sieraad van de mens genoemd. Meestal staan we niet stil bij de waarde van dit sieraad. We vinden het heel gewoon dat het haar te stylen is naar de laatste mode. Het haar wordt kort, lang, krullend, steil, rood of blond gemaakt al naar gelang de heersende mode.
Kortom: het gehele proces van haargroei ervaren we als niet meer dan normaal. Anders wordt het wanneer het haar niet meer groeit zoals we wensen of als de hoofdhuid zelfs kale plekken gaat vertonen. Dan beseffen we dat haargroei een proces is dat ook verstoord kan zijn.
Hieronder wordt aandacht besteed aan een aantal ziekten die ten grondslag kunnen liggen aan dit verstoorde proces, te weten:
- Alopecia cicatricialis en pseudopïlade van Brocq. (Kaalheid op littekens.)
- Alopecia diffusa/telogeen effluvium. (Diffuus haarverlies.)
- Vergiftiging door diverse producten.
- Alopecia traumatica. (Haaruitval door verven, permanenten of ontkroezen.)
- Trichotillomanie. (Het dwangmatig aan het haar trekken, meestal onbewust.)
- Congenital Hypotrichosis. (Geen haargroei.)
- Hoofdhuidinfectie-bacteriën. (Ringworm.)
- Loose-anagen syndroom. (Haren zitten los.)
Alopecia androgenetica
Erfelijke haaruitval wordt hier niet behandeld omdat deze kaalheid niet het gevolg is van een ziekte maar van een erfelijk bepaald, hormonaal proces dat tijdens veroudering bij mannen en vrouwen plaatsvindt.
Alopecia cicatricialis
Alopecia cicatricialis is een vorm van kaalheid die het gevolg is van littekenvorming van de huid. Deze littekens kunnen veroorzaakt zijn door bijvoorbeeld verbranding, een infectie, bestralingen, een ongeval, een schimmelinfectie of een aangeboren afwijking (ontwikkelingsdefecten).De ziekte is te herkennen aan een hoofdhuid die meestal witter en gladder is dan normaal, aan follikel openingen die niet meer aanwezig zijn en aan pleksgewijze littekens.
De conditie van de hoofdhuid bij deze aandoeningen wordt ook wel eens vergeleken met een slagveld. Wanneer de ziekte in een beginnend, actief, stadium is moet zo snel mogelijk een dermatoloog worden geraadpleegd om de schade te beperken.De dermatoloog zal om de mogelijke oorzaak te achterhalen een biopsie (een stukje uit de hoofdhuid) uitvoeren.
In een later stadium, wanneer de ziekte voorbij ofwel uitgedoofd is, heeft de hoofdhuid een afwijkende dikte. De huid is dan heel dun of juist heel dik. Dit is afhankelijk van de mate van littekenvorming die voor elke persoon anders is.
Alopecia diffusa
De meeste mensen hebben wel eens een periode waarbij de haren 'bij bosjes' uitvallen. Meestal treedt dit over de gehele hoofdhuid op. Wanneer dit gebeurt spreekt men van een van alopecia diffusa, ofwel effluvium.
Hoe is alopecia diffusa te herkennen? Bij alopecia diffusa vindt haaruitval over de hele hoofdhuid plaats (dus niet pleksgewijs zoals bij alopecia areata). Het aantal haren dat in de rustfase is gekomen, is meer dan gebruikelijk. De hoofdhuid vertoont meestal geen roodheid, schilfering en/of ontstekingsreacties.
De oorzaak van alopecia diffusa hoeft niet alleen in de huid te liggen maar kan ook een stofwisselingsstoornis zijn. Een schildklierstoornis, een ijzergebrek (streng vermageringsdieet), stress en het gebruik van bepaalde geneesmiddelen kunnen eveneens alopecia diffusa veroorzaken.
Vergiftiging
- Thalliumvergiftiging: Thallium komt voor in rattengif en werd vroeger als ontharingsmiddel gebruikt. Heel vaak is haaruitval het enige symptoom dat duidt op een thalliumvergiftiging.
- Vergiftiging met vitamine A. Een hoge dosering hiervan doet het haar afbreken.
- Intoxicatie met lood dat nog wel eens voorkomt in siervoorwerpen. Wanneer kleine kinderen hierop sabbelen kan een loodvergiftiging optreden.
- Planten als de paternosternoot, de mimosa en het kruidje-roer-me-niet kunnen haaruitval veroorzaken.
- Vergiftiging met de knol van de Gloriosa Superba, een klimmende lelie die ook wel de krokus van de herfst wordt genoemd, kan tevens haaruitval veroorzaken.
Alopecia traumatica
Alopecia traumatica is meestal het gevolg van externe factoren, zoals het ontkroezen van het haar, permanenten, verven, het te strak vastbinden of te strak naar achteren trekken van het haar. Bij permanenten kan het elastiekje van de wikkel te dicht bij de huid worden geplaatst. Door de inwerking zwelt het haar en kan het afbreken, waarna het haar weer normaal doorgroeit. Dit gebeurt eerder bij dun haar. Wanneer de vloeistof ondeskundig wordt gebruikt, kan er beschadiging van de huid en/of het haar optreden.
Droogheid bij vooral dun haar kan bij het verven van het haar leiden tot het afbreken van het haar. Haar wordt kwetsbaarder naarmate je ouder wordt en daarom zou men op latere leeftijd (het haar wordt steeds dunner, men gaat het verven en of permanenten) meer rekening moeten houden met een eventueel alopecia traumatica bij het behandelen van het haar.Ook afgebroken haren kunnen gaan uitvallen, waardoor in verhouding meer haren uitvallen dan aangroeien. Het gevolg is dat het haar dan nog dunner wordt.Ieder persoon heeft een ander type haar dat afhankelijk van het type wel of niet vatbaar is voor bepaalde externe factoren. Hoe is alopecia traumatica te herkennen?
Alopecia traumatica is gemakkelijk te herkennen, omdat er altijd veel afgebroken haren te zien zijn. De hoofdhuid ziet er normaal uit, maar de hoeveelheid haren op de hoofdhuid en de wijze waarop ze in de hoofdhuid zitten, vertonen afwijkingen.
Trichotillomanie
Trichotillomanie behoort eigenlijk niet tot de haarziekten. Het is een ziekelijke neiging om het eigen haar uit de hoofdhuid te trekken. Meestal ligt hieraan een psychiatrische aandoening ten grondslag. Het komt zeven maal vaker voor bij kinderen dan bij volwassenen en twee maal zoveel bij meisjes dan bij jongens. Het is belangrijk om trichotillomanie te onderscheiden van alopecia areata, omdat de verschijnselen heel erg op elkaar kunnen lijken.Hoe is trichotillomanie te herkennen?
Kinderen (en soms ook volwassenen) zullen vaak ontkennen dat zij regelmatig aan hun haar zitten. Het kan dan ook lastig zijn de oorzaak te achterhalen. Bij trichotillomanie zijn de grenzen tussen de kale plekken niet scherp begrensd. Er zijn veel korte haren van verschillende lengte te zien en meestal is de huid op deze plaats rood door irritatie. Haarwortels zijn wel aanwezig
Tegen deze aandoening bestaat geen medische behandeling. Bij kinderen verdwijnt het meestal spontaan. Bij volwassenen echter niet. Het beste is via de huisarts naar een specialist (psycholoog/psychiater). Ondanks een goede therapie kan soms toch de normale hergroei verstoord zijn.
Congenital hypotrichosis
Bij dit verschijnsel groeit er helemaal geen haar. In tegenstelling dus tot haaruitval is er hier nooit haargroei geweest. De ziekte is er meestal al bij de geboorte en blijft het hele leven. De oorzaak is meestal gelegen in genetische factoren of een foutje bij de ontwikkeling van het embryo.
Hoofdhuidinfectie-bacteriën
Ringworm heeft niets te maken met een worm. Het is een fungus infectie en eigenlijk een huidziekte die overal op het lichaam kan voorkomen maar op de hoofdhuid kale plekken kan veroorzaken.
Loose-anagen syndroom
Dit komt het meeste voor bij mensen met een lichte haarkleur. In de groeifase van het haar (de anagene fase) zit het haar los in het haarzakje en valt makkelijk uit met kammen en borstelen. Het kan al bij kinderen voorkomen maar zal met het ouder worden verbeteren of verdwijnen.
Gerelateerde websites